Znalazłem upodobanie w drodze Twoich świadectw niczym we wszelkich bogactwach (Ps 119(118),14). Ktoś ma upodobanie w złocie, ktoś w srebrze, ktoś w szatach, ktoś w posiadłościach, w winnicach, w ogrodach oliwnych i łanach, ktoś w obrazach, w marmurach. Krótko mówiąc, każdy ma upodobanie w czym innym. Człowiek duchowy ma upodobanie w drodze niebiańskich świadectw niczym w posiadaniu wszystkich dóbr, niczym wzbogacony we wszystko, zgodnie z tym, co mówi Apostoł: Dziękuję mojemu Bogu zawsze za was, za łaskę Bożą, która została wam dana w Chrystusie Jezusie, że wzbogaciliście się w Nim we wszystko, we wszelkie słowo i we wszelką wiedzę (1 Kor 1,4–5). Koryntianie tak dalece postąpili w nauce Apostoła, że ci, którzy przedtem niczym dzieci nie byli w stanie spożywać niczego innego, tylko pili mleko, później obfitowali we wszelkie bogactwo poznania i słowa. Tak więc i Dawid miał upodobanie we wszelkim bogactwie poznania, wiedzy i mądrości, we wszelkim dobrym czynie. Obecnie również jeśli ktoś jest skupiony na Bożych sprawach, niech chłonie to potrójne pouczenie mądrości: teoretyczne (thoretiken), praktyczne (praktiken), rozumowane (logiken), a stanie się lepszy dzięki godnej żarliwości w zdobywaniu wiedzy, jeśli posiada piękny dar wprowadzania w życie nauki moralnej i opartej na rozumie. Ten, kto dzięki objawieniu Ducha Bożego pojmie zagadkowe słowa proroka, kto ujmie głębię Ewangelii w czynach i zamiarach, kto dostrzeże naukę moralną zawartą w słowach Apostoła, będzie niejako we wszystko bogaty i osiągnie szczyt rozkoszy.
Słodka jest cielesna rozkosz, tak więc zestawia się ją ze sprawami duchowymi nie z tego powodu, że jest równie piękna, lecz z tego względu, że przywołuje się ją dla zobrazowania ich słodyczy. Także Apostoł przecież uczy, że możemy pojąć niewidzialne i wieczne rzeczy Boże przy pomocy rzeczy stworzonych. Również w Pieśni nad Pieśniami mamy napisane: Przyjaciółko moja, porównałem cię do mojej klaczy w rydwanach faraona (Pnp 1,8). Jak się wydaje w tym miejscu figura Kościoła została porównana do mknących szybko koni, których właściciel uważany jest za bogacza dzięki temu, że je posiada. Nie możesz interpretować tych słów jako opisu jednej klaczy należącej do bogatego króla, lecz z całą pewnością chodzi tu o stado koni. Często bowiem mówimy: „Jaką ma owcę”, zamiast: „jakie stado owiec”. Przeto faraon jako wyjątkowo potężny i wielce bogaty król posiadał potężną konnicę. Dlatego też Pismo Święte mówi o rydwanach faraona jako o wyjątkowo potężnym rodzaju wojska na polu bitwy, które przychodzi z pomocą w czasie walki. Dlatego dzięki tym rydwanom faraon z łatwością dopada uciekających Hebrajczyków. A zatem zaprzężone razem konie zgodnie ciągną rydwan, cierpliwie przyjmują jarzmo, dźwigają je z wdziękiem oraz przyzwyczajają się do jego niesienia. Podobnie też nieujarzmione jeszcze zgromadzenie pogan chełpiło się pogańskimi obyczajami, gdy jednak przyjęło jarzmo Tego, który mówi: Weźcie moje jarzmo, ponieważ jest słodkie, i moje brzemię, ponieważ jest lekkie (Zob. Mt 11,29–30), i stało się Kościołem Oblubienicą Chrystusa sławną w całym świecie dzięki zgodności i łagodności [tworzących ją] ludów oraz rozeszła się po całym świecie niczym rydwany zaprzężone w szybkie konie, wzniosła się też ponad świat, wstępując do swego Oblubieńca.
Dlatego też w dalszej części Pieśni nad Pieśniami [Oblubieniec] mówi: Umieściłem cię w rydwanie Aminadaba (Pnp 6,11). Kościół ma u siebie wiele rydwanów, a Pan kieruje nimi wszystkimi przy pomocy duchowych wędzideł. Podobnie każda dusza posiada wiele myśli, które Pan powściąga i powstrzymuje przy pomocy wędzidła, aby ten nasz rydwan nie został pociągnięty w przepaść. Imię Aminadab w tłumaczeniu oznacza: „ojciec umiłowanego”. Jego synem, jak czytamy w Księdze Liczb, jest Naason, przywódca ludu. Zrozumiesz, kim on jest, dzięki tłumaczeniu jego imienia, które brzmi: „podobny do węża”. Pojmiesz też, kim on jest, jeśli przypomnisz sobie, że niczym wąż zawisł na drzewie Ten, który cię odkupił.
Przeto dusza jest rydwanem Bożym, kiedy zostaje ujarzmiony jej gniew, pożądliwość, strach i wszystkie ziemskie namiętności. Również Kościół jest Bożym rydwanem, któremu kierunek nadają zarządcy ustanowieni przez Chrystusa, aby nie doświadczał niepokoju z powodu buntów i sporów różnych ludów. Słusznie też w tym Naasonie możemy dostrzegać Chrystusa, ponieważ laska Aarona, zamieniwszy się w węża, pożarła węże Egipcjan. Posiadajmy zatem to bogactwo, cieszmy się nim, to znaczy niech biegną nasze rozumne konie, my zaś trwajmy przy ich nakazach.
Fragment publikacji Komentarz do Psalmu 118, tom 1
Święty Ambroży z Mediolanu (ok. 340–397 r.), święty Kościoła katolickiego i prawosławnego, ojciec i doktor Kościoła. Otrzymał staranne wykształcenie w zakresie prawa, retoryki i filozofii. W wieku 20 lat został powołany na namiestnika cesarstwa w Akwinicji. W 374 roku, po śmierci arcybiskupa Mediolanu, Ambroży został wybrany na jego następcę. Odegrał znaczącą rolę w rozwoju Kościoła katolickiego. Był gorliwym obrońcą ortodoksji chrześcijańskiej i walczył przeciwko herezjom, takim jak arianizm i manicheizm.
Jeśli zainteresował Cię nasz materiał, mamy dla Ciebie propozycję! Możesz otrzymywać raz w tygodniu, w sobotę o 19:00, e-mail z najnowszymi artykułami z portalu cspb.pl. Wystarczy, że zapiszesz się do naszych powiadomień poniżej...
Chcesz być na bieżąco z najnowszymi artykułami, informacjami dotyczącymi projektu "Filokalia" oraz nowościami wydawniczymi? Jeśli tak, zapraszamy do odwiedzenia strony internetowej, gdzie znajdziesz formularze do zapisu na nasze newslettery.
Czytelnicy i słuchacze naszych materiałów dostępnych w księgarni internetowej, na stronie cspb.pl, kanale YouTube oraz innych platformach podcastowych mogą być zainteresowani, w jaki sposób mogą nas wesprzeć. Od jakiegoś czasu istnieje społeczność darczyńców, którzy aktywnie i regularnie wspierają nasze działania.
To jest tylko pewna propozycja, możliwość wsparcia — jeżeli uważasz, że to, co robimy, jest wartościowe i chcesz dołączyć do darczyńców, od teraz masz taką możliwość. Z góry dziękujemy za każde wsparcie!
